
دستگاه های اجرایی کدامند؟
اگر پیگیر آزمونهای استخدامی و اخبار استخدام در سازمانهای دولتی باشید، حتما بارها عبارت “دستگاه های اجرایی” به گوشتان خوردهاست. برای بسیاری افراد این سوال مطرح است که “منظور از دستگاه های اجرایی چیست؟” یا “دستگاه های اجرایی شامل چیست؟” در ادامه ضمن پاسخ به این سوالات، با دستگاه های اجرایی کشور نیز بیشتر آشنا خواهیم شد.

فهرست مطالب
منظور از دستگاههای اجرایی یعنی چه؟
دستگاههای اجرایی متشکل از وزارتخانهها، نهادها، سازمانها، ادارات و شرکتهای دولتی میباشد که تحت نظارت قوهی مجریه به اجرای قوانین و برنامههای دولت میپردازند.
دستگاه های اجرایی موضوع ماده 5 قانون خدمات کشوری
طبق ماده 5 قانون خدمات کشوری، کلیه وزارتخانهها، مؤسسات دولتی، مؤسسات یا نهادهای عمومی غیردولتی، شرکتهای دولتی و کلیه دستگاههایی که شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر و یا تصریح نام است از قبیل شرکت ملی نفت ایران، سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران، بانک مرکزی، بانکها و بیمههای دولتی، دستگاه اجرایی نامیده میشوند.
دستگاه های اجرایی کدام اند؟
برای درک بهتر میتوان دستگاههای اجرایی را در 5 گروه اصلی به ترتیب زیر طبقهبندی کرد:
وزارتخانهها
وزارتخانهها اصلیترین ارکان دستگاههای اجرایی کشور بوده و تحت نظارت مستقیم وزا اداره میشوند:
- وزارت آموزش و پرورش (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت اطلاعات
- وزارت امور خارجه (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت امور اقتصادی و دارایی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت جهاد کشاورزی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت صنعت، معدن و تجارت (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت دادگستری (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت راه و شهرسازی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت علوم، تحقیقات و فناوری (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت کشور (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت نفت (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت نیرو (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت ورزش و جوانان (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- و…
موسسات دولتی
تمامی سازمانهایی که در قانون اساسی نام برده شدهاند موسسه دولتی میباشند. در واقع موسسات دولتی سازمانهای مشخصی هستند که بهموجب قانون ایجاد شده و با استقلال حقوقی، بخشی از وظایف و اموری را که برعهده یکی از قوای سهگانه و سایر مراجع قانونی میباشد انجام میدهند. موسسات دولتی که جزو دستگاههای اجرایی میباشند تحت نظارت قوه مجریه فعالیت میکنند.
برخی از سازمانهای دولتی عبارت اند از:
- نهاد ریاست جمهوری (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان ثبت احوال کشور (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان امور مالیاتی کشور (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان گمرک جمهوری اسلامی ایران (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان حفاظت محیط زیست (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان پزشکی قانونی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- برخی دانشگاهها و مراکز آموزش عالی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- و…
مؤسسات یا نهادهای عمومی غیردولتی
سازمانهای نامبرده و موسسات وابسته به آنها جزو موسسات و نهادهای عمومی غیر دولتی میباشند:
- شهرداریها و شرکتهای تابعه آنان درصورتیکه بیش از 50 درصد سهام و سرمایه آنان متعلق به شهرداریها باشد.
- بنیاد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- هلال احمر (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- کمیته امداد امام (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- بنیاد شهید انقلاب اسلامی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- بنیاد مسکن انقلاب اسلامی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- کمیته ملی المپیک ایران
- بنیاد 15 خرداد
- سازمان تبلیغات اسلامی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان تأمین اجتماعی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- و…
شرکتهای دولتی
طبق ماده 4 قانون مدیریت خدمات کشوری، شرکتهای دولتی برای انجام بخشی از تصدیهای دولت ایجاد شده و بیش از 50% سرمایه و سهام آن متعلق به دولت میباشد.
لینک به استخدام دولتی
دستگاههای مستلزم ذکر یا تصریح نام
نهادها و شرکتهایی که به دلیل داشتن قوانین خاص یا استقلال تشکیلاتی، قوانین عمومی مانند قانون محاسبات عمومی یا قانون مدیریت خدمات کشوری بر آنها اجرا نمیشود مگر اینکه در متن قوانین عمومی نام آنها صراحتا آورده شده باشد.
مهمترین این دستگاهها عبات اند از:
- شرکت ملی نفت ایران (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- شرکت ملی گاز ایران (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- شرکت ملی صنایع پتروشیمی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی ایران
- سازمان تامین اجتماعی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان بنادر و دریانوردی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان هواپیمایی کشوری (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- سازمان شیلات ایران (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- شهرداریها و شرکتهای وابسته به آنها (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
- بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی (مشاهده اطلاعیههای استخدامی)
دستگاه های اجرایی شامل چه شغل هایی است؟
شغلهای موجود در این دستگاهها بسیار متنوعاند. بهطور خلاصه، مهمترین گروههای شغلی دستگاههای اجرایی عبارتاند از:
مشاغل اداری و دفتری
- کارشناس امور اداری
- کارشناس منابع انسانی
- متصدی بایگانی
- مسئول امور مالی اداری
مشاغل حقوقی و قضایی (غیرقضات)
- کارشناس حقوقی
- کارشناس امور قراردادها
- کارشناس دعاوی
- کارشناس ثبت و املاک
- کارشناس امور بازرسی
مشاغل مالی و اقتصادی
- حسابدار
- کارشناس مالی
- ذیحساب
- کارشناس بودجه
- کارشناس امور مالیاتی
مشاغل فنی، مهندسی و تخصصی
- مهندس عمران، برق، مکانیک، صنایع، IT
- کارشناس فناوری اطلاعات
- کارشناس شبکه و امنیت
- کارشناس آزمایشگاه
- کارشناس انرژی و محیطزیست
مشاغل آموزشی، فرهنگی و پژوهشی
- کارشناس آموزشی
- کارشناس برنامهریزی فرهنگی
- پژوهشگر
- مربی آموزشی
- کارشناس امور هنری و فرهنگی
مشاغل بهداشتی و درمانی
- کارشناس بهداشت
- کارشناس سلامت محیط و کار
- پرستار (در دستگاههای اجرایی درمانمحور)
- کارشناس تغذیه و بهداشت عمومی
مشاغل نظارتی، حفاظتی و انتظامی
- کارشناس حراست
- مأمور بازرسی
- کارشناس حفاظت فیزیکی
مشاغل خدماتی و پشتیبانی
- متصدی خدمات اداری
- راننده
- متصدی تدارکات
- اپراتور دستگاهها
- کارگر فنی و خدماتی
سخن پایان
در مجموع، آشنایی دقیق با مفهوم دستگاههای اجرایی و انواع آنها، یکی از مهمترین گامها برای افرادی است که قصد شرکت در آزمونهای استخدامی و ورود به بدنه دولت را دارند. همانطور که مشاهده شد، دستگاههای اجرایی تنها به وزارتخانهها محدود نمیشوند و طیف گستردهای از سازمانها، نهادها، مؤسسات و شرکتهای دولتی و عمومی را در بر میگیرند که هر یک دارای ساختار، مأموریت و مشاغل متنوعی هستند.
شناخت این ساختار به داوطلبان کمک میکند تا با دیدی واقعبینانهتر، انتخاب شغل، دستگاه محل خدمت و مسیر شغلی آینده خود را مشخص کرده و با آمادگی هدفمندتری در فرآیندهای استخدامی حضور یابند. در نهایت، موفقیت در استخدامهای دولتی بیش از هر چیز نیازمند آگاهی، برنامهریزی و انتخاب درست بر اساس شرایط فردی و ظرفیتهای هر دستگاه اجرایی است.
منبع: ایران استخدام



